سلامت روان زنان پس از جنگ زیرساخت بقای جامعه است

به گزارش پیک شهر، نشست تخصصی مجمع زنان آینده‌ساز ایران اسلامی با عنوان «سلامت روان در دوران جنگ و پساجنگ و نقش بانوان در خانواده و جامعه» در سرای محله منطقه ۵ برگزار شد که در این نشست، سوده نجفی عضو هیئت رئیسه شورای اسلامی شهر تهران و رئیس مجمع زنان آینده ساز ایران اسلامی، زهرا شمس، متخصص روانشناسی و درمانگر، به‌عنوان سخنران تخصصی و انسیه روستایی، پژوهشگر سیاست‌گذاری اجتماعی، به‌عنوان دبیر جلسه حضور داشتند.

سوده نجفی با اشاره به پیامدهای روانی و اجتماعی جنگ تحمیلی ۴۰ روزه اظهار داشت: آثار جنگ صرفاً به تخریب‌های کالبدی محدود نمی‌شود و پیامدهایی همچون اضطراب، بی‌خوابی، ترس از آینده و احساس ناامنی همچنان می‌تواند در میان خانواده‌ها ادامه داشته باشد.

وی افزود: پایان عملیات نظامی به معنای پایان آثار جنگ نیست و بازگشت جامعه به شرایط پیش از بحران، نیازمند سیاست‌گذاری دقیق، حمایت مستمر و توجه به پیامدهای اجتماعی و روانی پس از بحران است.

رئیس کمیته سلامت شورای اسلامی شهر تهران با تأکید بر نقش زنان در مدیریت پیامدهای بحران ادامه داد: زنان در بسیاری از خانواده‌ها مرکز ثقل مدیریت شرایط بحرانی هستند، اما نباید تصویری غیرواقعی از «زن مقاوم» ارائه شود. زن مقاوم نیز برای ایفای نقش خود در خانواده و جامعه به آرامش، حمایت و سازوکارهای مناسب نیاز دارد.

وی تصریح کرد: زنان صرفاً در چارچوب خانواده تعریف نمی‌شوند و شبکه‌های غیررسمی زنان در محلات نیز می‌توانند ظرفیت مهمی برای مدیریت بحران، حمایت اجتماعی و بازسازی جامعه پس از جنگ باشند.

سوده نجفی با اشاره به تجربه برخی کشورها در مواجهه با پیامدهای روانی جنگ گفت: حمایت روانی نباید صرفاً در چارچوب مراکز درمانی و بیمارستانی تعریف شود، بلکه لازم است خدمات سلامت روان به سمت الگوهای جامعه‌محور حرکت کند و در قالب یک نظام پیوسته و برنامه‌ریزی‌شده در دسترس شهروندان قرار گیرد.

🔻عضو هیئت رئیسه شورای اسلامی شهر تهران با اشاره به مصوبه «حمایت از شهروندان تهرانی در جنگ تحمیلی» در شورای اسلامی شهر تهران اظهار داشت: ایجاد «خانه‌های تاب‌آور محله‌ای» و الزام ساخت پناهگاه در مدارس، ادارات و ساختمان‌های جدید از جمله اقداماتی است که در مدیریت شهری مورد توجه قرار گرفته است، اما اجرای این مصوبات نباید صرفاً به برگزاری جلسات و تنظیم صورت‌جلسه محدود شود.

وی افزود: تحقق این اقدامات نیازمند مشارکت واقعی مردم و استفاده از ظرفیت نهادهای محلی است تا سیاست‌های مصوب بتواند در سطح محلات به خدمات و اقدامات ملموس تبدیل شود.

نجفی در ادامه با اشاره به نقش مادران در مواجهه کودکان با شرایط جنگ و پساجنگ گفت: کودکان تا حد زیادی واکنش‌های بزرگسالان را مشاهده و از آن‌ها الگوبرداری می‌کنند؛ بنابراین باید واقعیت‌های مربوط به جنگ متناسب با سن کودکان و بدون ایجاد اضطراب برای آنان توضیح داده شود و از قرار گرفتن آن‌ها در معرض تصاویر خشونت‌آمیز جلوگیری شود.

رئیس مجمع زنان آینده‌ساز ایران اسلامی همچنین بر ضرورت توجه به تفاوت نیازهای گروه‌های مختلف تأکید کرد و گفت: سالمندان، افراد دارای معلولیت، زنان باردار و خانواده‌های زن‌سرپرست در شرایط بحران نیازهای متفاوتی دارند و نمی‌توان برای همه گروه‌ها نسخه واحدی در نظر گرفت.

وی خاطرنشان کرد: دسترسی مردم به اطلاعات درست و دقیق نیز اهمیت ویژه‌ای دارد و اطلاع‌رسانی صحیح می‌تواند از شکل‌گیری و گسترش شایعات جلوگیری کند؛ در این میان زنان به دلیل نقش مؤثر خود در خانواده می‌توانند در انتقال اطلاعات صحیح و مدیریت فضای روانی خانواده‌ها نقش مهمی داشته باشند.

نجفی، تدوین پروتکل هماهنگ حمایت روانی و اجتماعی از زنان، آموزش زنان فعال محلات، آموزش مددکاران و داوطلبان، ایجاد دسترسی سریع و عادلانه به مشاوره‌های حضوری و آنلاین و تولید محتوای معتبر درباره اضطراب و سوگ را از اقدامات ضروری در این حوزه دانست و گفت: سلامت روان یک امتیاز لوکس نیست، بلکه زیرساخت بقای جامعه است و زنان نیز همواره در صیانت از حیات اجتماعی نقش داشته‌اند.

در بخش پایانی این نشست، حاضران به بیان دیدگاه‌ها و تبادل نظر درباره چالش‌های روانی و اجتماعی دوران پساجنگ پرداختند و مسئولان حاضر نیز گزارشی از خدمات ارائه‌شده در مراسم تشییع رهبر شهید و همچنین اقدامات انجام‌شده در طول جنگ برای حمایت از شهروندان ارائه کردند.